Maatregelen voor energiebesparing in winkels
Je kunt met gerichte maatregelen energiebesparing bereiken in jouw winkel, zonder direct grote investeringen te doen. Begin bij verlichting, verwarming, koeling en apparaten die buiten openingstijden blijven draaien. Dit artikel helpt je verspilling te herkennen, aanpassingen te kiezen en de besparing te berekenen. Je leest ook waar je op moet letten bij wettelijke verplichtingen, subsidies en een gehuurd winkelpand.
Inhoudsopgave
- Inzicht in jouw winkel
- Met maatregelen energiebesparing bereiken
- Investeringen slim kiezen
- Controleer plichten en subsidies
- Maak een uitvoerbaar plan
- Veelgestelde vragen
- Hulp van REE
Inzicht in jouw winkel
In een kledingwinkel vraagt de verlichting vaak veel aandacht. In een supermarkt of voedingswinkel kan koeling een grote verbruiker zijn. Bij een winkel met een open ingang verdwijnt verwarmde of gekoelde lucht naar buiten. De beste eerste stap hangt dus af van jouw winkel.
Bekijk het stroom- en gasverbruik van de afgelopen twaalf maanden. Gebruik daarvoor de gegevens van je energieleverancier. Kijk niet alleen naar euro’s, maar vooral naar kilowattuur (kWh) stroom en kubieke meter (m³) gas. Veranderende tarieven kunnen een besparing op de rekening groter of kleiner laten lijken.
Vergelijk ook het verbruik tijdens en buiten openingstijden. Blijft het stroomverbruik na sluiting hoog? Controleer dan welke apparaten aanstaan. Koeling kan noodzakelijk zijn, maar etalageverlichting of een scherm hoeft mogelijk niet de hele nacht te draaien.
Maak eerst een korte inventarisatie. Noteer per apparaat het doel, de gebruikstijden en wie de instellingen beheert. Daarmee zie je waar eenvoudige maatregelen energiebesparing kunnen opleveren. Je hoeft niet direct voor ieder apparaat een aparte meter te plaatsen.
Met maatregelen energiebesparing bereiken
Pak eerst onnodig verbruik aan. Kijk daarna naar vervanging van apparatuur of aanpassingen aan het gebouw. Zo voorkom je dat je investeert in een installatie die nog steeds op verkeerde tijden draait.
Verlichting gericht gebruiken
Controleer de verlichting boven de winkelvloer, in de etalage, het magazijn en de personeelsruimte. Brandt alles even lang, terwijl niet iedere ruimte voortdurend wordt gebruikt? Deel de verlichting dan op in zones.
Ledverlichting kan het stroomverbruik verlagen wanneer je oudere, minder zuinige lampen vervangt. Let bij de keuze ook op lichtkleur en kleurweergave. Je producten moeten goed zichtbaar blijven. Laat bij twijfel eerst enkele lampen testen voordat je de hele winkel aanpast.
Gebruik een tijdschakelaar voor de etalage. Een bewegingssensor kan geschikt zijn voor het magazijn of toilet. Op de winkelvloer is dat niet altijd prettig: een klant die rustig producten bekijkt, mag niet ineens in het donker staan. Controleer bovendien of de gekozen lampen geschikt zijn voor de bestaande armaturen.
Warmte binnenhouden
Een open winkeldeur maakt het lastig om de temperatuur binnen stabiel te houden. Houd de deur waar mogelijk gesloten. Zorg met duidelijke openingstijden en een goed zichtbare ingang dat klanten weten dat je open bent.
Controleer ook tocht langs deuren en ramen. Kleine reparaties aan tochtstrips of een deurdranger kunnen helpen. Blokkeer geen ventilatieopeningen en houd rekening met toegankelijkheid en vluchtroutes.
Met deze maatregelen energiebesparing bereiken begint vaak bij dagelijkse afspraken. Stel bijvoorbeeld vast wie de deur en thermostaat controleert. Programmeer de verwarming rond de werkelijke gebruikstijden, inclusief voorbereiding vóór opening. Laat verwarming en airco niet tegen elkaar in werken.
Heb je vooral vragen over temperatuur en instellingen? In ons artikel over energie besparen met verwarming lees je hoe je warmteverlies en onnodige draaiuren aanpakt.
Koeling goed onderhouden
Verkoop je gekoelde of diepgevroren producten? Dan moet besparen samengaan met voedselveiligheid. Verhoog de bewaartemperatuur niet zomaar. Volg de eisen voor jouw producten en de instructies van de fabrikant.
Controleer de rubbers van koeldeuren. Sluiten ze niet goed, dan komt warme lucht binnen en moet de installatie harder werken. Houd luchtroosters vrij en laat onderdelen volgens de onderhoudsinstructies reinigen. Stof kan de afvoer van warmte belemmeren.
Bij open koelmeubels kunnen passende deuren of nachtafdekkingen een optie zijn. Laat eerst beoordelen of die geschikt zijn voor het meubel en de producten. Plaats koeling ook niet onnodig naast een warmtebron of in direct zonlicht. Bespreek aanpassingen aan de installatie met een koeltechnicus.
Ventilatie slim instellen
Ventilatie voert vervuilde lucht en vocht af. Die functie moet behouden blijven. Helemaal uitschakelen is daarom niet altijd een veilige of geschikte besparing.
Controleer of de draaitijden passen bij de bezetting van je winkel. Een installatie die iedere dag hetzelfde programma volgt, kan ook op sluitingsdagen onnodig draaien. Vraag je onderhoudspartij welke instellingen je kunt aanpassen zonder de luchtkwaliteit te verslechteren.
Laat filters op tijd controleren en vervangen. Een vervuild filter kan de luchtstroom beperken. Heb je een systeem dat reageert op de luchtkwaliteit? Controleer dan of de sensoren en instellingen goed werken.
Buiten openingstijden controleren
Maak na sluiting een ronde door de winkel. Kijk naar verlichting, reclameborden, schermen, koffieapparaten en andere apparaten die warm blijven. Bepaal wat uit kan en wat moet blijven werken.
Een vaste afsluitroutine helpt om met kleine maatregelen energiebesparing vast te houden. Geef één medewerker de verantwoordelijkheid en bespreek uitzonderingen. Alarmsystemen, noodzakelijke koeling en veiligheidsvoorzieningen laat je uiteraard actief.
Gebruik tijdschakelaars alleen bij apparatuur waarvoor dat geschikt is. Sommige apparaten hebben een vaste uitschakelprocedure of moeten na stroomuitval opnieuw worden ingesteld. Controleer dit vooraf.
| Onderdeel | Eerste controle | Let vooral op |
|---|---|---|
| Verlichting | Brandt licht in lege ruimtes? | Productpresentatie en veiligheid |
| Verwarming | Kloppen tijden en temperatuur? | Comfort en tocht |
| Koeling | Sluiten deuren en rubbers goed? | Bewaartemperatuur en onderhoud |
| Ventilatie | Passen draaitijden bij gebruik? | Luchtkwaliteit en vocht |
| Overige apparaten | Wat blijft na sluiting aan? | Noodzakelijke functies |
Investeringen slim kiezen
Niet iedere aanpassing vraagt een investering. Een klokprogramma wijzigen kost meestal minder dan een installatie vervangen. Zet daarom instellingen, onderhoud en vervanging apart op je actielijst.
Bereken bij een investering de verwachte jaarlijkse besparing. Gebruik jouw werkelijke gebruiksuren en het tarief voor het verbruik dat je vermijdt. Vaste kosten op je energierekening verdwijnen doorgaans niet door minder energie te gebruiken.
Een eenvoudig rekenvoorbeeld: nieuwe verlichting vraagt samen 500 watt minder vermogen en brandt 3.000 uur per jaar. De berekende besparing is dan 1.500 kWh per jaar. Bij een voorbeeldtarief van € 0,25 per kWh, exclusief btw, is dat € 375 per jaar. Kost de aanpassing € 1.000, dan is de eenvoudige terugverdientijd ongeveer 2,7 jaar.
Dit is een voorbeeld, geen voorspelling voor jouw winkel. Neem installatiekosten en eventuele verschillen in onderhoud mee. Zo vergelijk je welke maatregelen energiebesparing opleveren tegen een passende investering.
Heb je meerdere winkels? Houd facturen per vestiging bij. Diensten voor online factuurbeheer, zoals het Hongaarse Kontozz, kunnen helpen documenten overzichtelijk te bewaren. Controleer of zo’n dienst past bij jouw Nederlandse administratie. Gebruik voor de besparingsmeting altijd de verbruiksgegevens, niet alleen de factuurbedragen.
Controleer plichten en subsidies
Energiebesparing is niet altijd vrijblijvend. Volgens de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland kan de energiebesparingsplicht gelden vanaf een jaarlijks gebruik van 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas-equivalent per locatie. Aardgas-equivalent is een manier om verschillende brandstoffen naar een vergelijkbare hoeveelheid om te rekenen.
Valt jouw locatie onder deze plicht? Dan moet je in beginsel de toepasselijke energiebesparende maatregelen met een terugverdientijd van vijf jaar of minder uitvoeren. Ook kan een informatieplicht gelden: je rapporteert dan periodiek over de uitgevoerde maatregelen. Controleer welke regels voor jouw gebouw en activiteiten gelden.
De Erkende Maatregelenlijst energiebesparing, kortweg EML, helpt om relevante maatregelen te vinden. Niet iedere maatregel geldt automatisch voor iedere winkel. Technische voorwaarden en de situatie in het pand tellen mee. Lees hoe je kunt voldoen aan erkende energiemaatregelen voordat je jouw actielijst definitief maakt.
Controleer daarnaast vóór een bestelling welke financiële regelingen beschikbaar zijn. De Energie-investeringsaftrek (EIA) is een belastingvoordeel voor bepaalde investeringen, geen subsidie voor iedere ledlamp of installatie. De actuele Energielijst, voorwaarden en aanvraagtermijnen zijn bepalend.
Laat bij grotere maatregelen energiebesparing, financiering en de beschikbare netaansluiting samen beoordelen. Minder stroomverbruik over een jaar betekent niet automatisch dat je ook minder vermogen nodig hebt op drukke momenten. Vooral bij elektrische verwarming is dat belangrijk.
Maak een uitvoerbaar plan
Kies niet meteen tien acties. Begin met één aanpassing die weinig kost en één investering die je wilt onderzoeken. Noteer wie de actie uitvoert, wanneer dat gebeurt en hoe je het resultaat controleert.
Bewaar vóór de aanpassing de instellingen en verbruiksgegevens. Controleer daarna opnieuw. Vergelijk zoveel mogelijk perioden met dezelfde openingstijden. Bij verwarming speelt het weer een grote rol. Bij koeling kunnen buitentemperatuur en het gebruik van de deuren verschil maken.
Leg ook afspraken vast met medewerkers. Een goed ingestelde thermostaat helpt weinig als iedereen die dagelijks verandert. Geef aan wie instellingen mag aanpassen en bij wie collega’s klachten over warmte of kou melden.
Werk je in een huurpand? Overleg met de eigenaar over veranderingen aan het gebouw of vaste installaties. Spreek af wie betaalt, wie onderhoud regelt en wie een eventuele aanvraag doet. Zo voorkomen praktische maatregelen energiebesparing én onduidelijkheid over de uitvoering.
Veelgestelde vragen
Moet mijn winkeldeur dicht blijven? Een gesloten deur helpt om warmte of koelte binnen te houden. Kijk welke oplossing past bij jouw winkel, toegankelijkheid en veiligheid. Een deurdranger of geschikte automatische deur kan een optie zijn.
Hoeveel kan mijn winkel besparen? Dat hangt af van je huidige apparatuur, instellingen en gebruiksuren. Een vast besparingspercentage is daarom niet betrouwbaar. Begin met je verbruiksgegevens en bereken het verwachte effect per aanpassing.
Zijn zonnepanelen ook energiebesparing? Zonnepanelen wekken elektriciteit op, maar verlagen op zichzelf het energieverbruik van je winkel niet. Pak onnodig verbruik daarom eerst aan. Onderzoek daarna of opwek past bij je dak, gebruik en netaansluiting.
Hulp van REE
Begin met inzicht, pak verspilling aan en onderzoek daarna grotere investeringen. Zo kun je met passende maatregelen energiebesparing realiseren zonder het comfort van klanten of de kwaliteit van je producten uit het oog te verliezen.
REE helpt jou als ondernemer in de regio Arnhem-Nijmegen met onafhankelijk advies. We geven informatie om je op weg te helpen, maar kijken ook met je mee. We ondersteunen bij vervolgstappen, helpen subsidies aan te vragen en delen ervaringen uit de praktijk.
Wil je dat we eens vrijblijvend langskomen? Boek via REE een afspraak in onze agenda voor een kennismaking van 20 minuten. Dan bespreken we wat jouw winkel nodig heeft en welke eerste stap haalbaar is.
